Brydke slovo na «k». Opovid′ pro kolaboratsionizm

SCHo take kolaboratsionizm — i chy zavzhdy vin oznachaye zradu? De zakinchuyet′sya prahnennya vyzhyty ta pochynayet′sya svidoma spivpratsya z vorohom? CHomu te, scho dlya odnych bulo han′boyu, dlya inshych stavalo zvytyahoyu i spravoyu natsional′noho poryatunku? Istoryk Pyotr M. Mayevs′kyy, znanyy ukrayins′komu chytachevi za knyzhkoyu «Koly spalachne viyna», prostezhuye istoriyu kolaboratsionizmu vid antychnosty do Druhoyi svitovoyi ta syahaye suchasnoyi rosiys′ko-ukrayins′koyi viyny. Spyrayuchys′ na shyrokyy komparatyvnyy material, vin analizuye motyvy y lohiku vyboru, scho pidshtovchuvaly okupovanych do spivpratsi z okupantamy: vid rezhymiv Petena i Kvislinga ta formuvannya natsional′nych pidrozdiliv u nimets′kiy armiyi do funktsionuvannya yudenrativ i trahediyi Holokostu. Osoblyve mistse v knyzhtsi posidaye dosvid natsiy TSentral′no-Schidnoyi YEvropy, zokrema polyakiv, chechiv ta ukrayintsiv u chasy natsysts′koyi ta radyans′koyi okupatsiy. Avtor svidomo unykaye roli prokurora chy advokata, pokazuyuchy, scho odni y ti sami diyi mohly spryymaty yak zradu abo yak patriotyzm zalezhno vid toho, chto i z yakoyi perspektyvy na nych dyvyvsya. «Brydke slovo na “k”» daye zmohu pohlyanuty na kolaboratsionizm ne lyshe yak na istorychne yavysche, a y yak na problemu moral′noho vyboru, scho postaye pered lyudynoyu u chasy viyny ta okupatsiyi. Knyzhka Pyotra Mayevs′koho Brzydkie słowo na “K”. Rzecz o kolaboracji stala laureatkoyu premiyi Ambasador Nowej Europy 2024, yaku prysudzhuyut′ YEvropeys′kyy tsentr solidarnosti v Gdans′ku ta Kolehium Schidnoyi YEvropy za naykraschu pol′s′komovnu knyzhku, scho po-novomu osmyslyuye istoriyu ta suchasnyy yevropeys′kyy dosvid. U 2025 rotsi vona takozh otrymala vidznaku konkursu Academia za odnu z naykraschych akademichnych i naukovych knyzhok roku ta uviyshla do korotkoho spysku Mizhnarodnoyi premiyi imeni Vitol′da Pilets′koho v katehoriyi «Naukova istorychna knyzhka».