Teolohichno-politychnyy traktat

Benedykt Spinoza (1632—1677) — vydatnyy niderlands′kyy filosof, naukovets′, politychnyy i relihiynyy myslytel′. Vchennya Spinozy ye faktychno krytychnoyu pererobkoyu filosofiyi Dekarta, v yakoho fizyka y metafizyka vidokremleni — persha maye materialistychnu oznaku, a druha — idealistychnu. «Teolohichno-politychnyy traktat» buv druhym i ostannim tvorom, nadrukovanym za zhyttya filosofa. Upershe bula dana naukova krytyka Svyatoho Pys′ma, Bibliyi. Myslytel′ chitko vyslovyv ideyu, zhidno z yakoyu do doslidzhennya Svyatoho Pys′ma treba pidchodyty tak samo, yak i do bud′-yakoho inshoho dokumenta. TSe odyn iz krokiv na shlyachu do stvorennya tsilisnoyi kartyny svitu. Traktat spryynyaly z nadzvychaynym oburennyam, osoblyvo teolohy, yoho ofitsiyno zaboronyly prodavaty y rozpovsyudzhuvaty.