Mezhdu molotom i nakoval′nej. T.1: Soyuz sovetskich pisatelej SSSR. Dokumenty i kommentarii. T. 1. 1925 — iyun′ 1941 g

Eta kniga — bespristrastnyj svidetel′ epochi, verdikt vremeni i gorestnoe osoznanie «sluzhebnoj roli» literatury intellektual′noj elity, k kotoroj vsegda prichislyali pisatelej zemli russkoj. Istoriko-antropologicheskaya paradigma dokumental′nogo issledovaniya pomogla isklyuchit′ takoe yavlenie, kak prezentizm, kotoryj charakteren dlya etoj tematiki. Vot pochemu teksty stenogramm s oshelomlyayushhimi tribunnymi rechami chereduyutsya s pronzitel′no otkrovennymi zapisyami v dnevnikach i pis′mach. Dokumenty otrazhayut osobyj tragizm lyudej, dnem nachodyashhichsya pod vozdejstviem «kul′ta kollegial′nosti», a noch′yu rasplachivayushhichsya za svoi postupki stydom i otchayaniem. «Mne ne strashno nikakich myslej… Net, ne dolzhen chelovek boyat′sya nikakoj svoej mysli. Tol′ko tut absolyutnaya svoboda. Esli zhe i tam ee net, znachit, nichego net», — pisala v svoem dnevnike Ol′ga Fedorovna Berggol′c. Pervyj tom dannogo izdaniya posvyashhen istorii sozdaniya moshhnejshego instrumenta, reguliruyushhego otnosheniya mezhdu vlast′yu i literaturoj. I nesmotrya na to chto cel′yu issledovaniya yavlyaetsya Soyuz sovetskich pisatelej SSSR, predystoriya i istoriya ego sozdaniya, a predmetom — mechanizmy upravleniya literaturnym processom, glavnyj geroj etoj knigi — chelovek, a osnovnaya tema — literatura i obshhestvo. V knige iz nebytiya i zabveniya podnimaetsya celoe pokolenie pisatelej, poetov, dramaturgov, literaturovedov, talantlivych i ne ochen′, podavavshich bol′shie nadezhdy, no tak i ne sostoyavshichsya, ushedshich iz zhizni ran′she sroka ili izmenivshich svoemu daru. Eta kniga — svoeobraznyj pamyatnik im vsem.