Modernizm i postmodernizm: Dumky pro spokonvičnyj koloobih vytončenych i nevytončenych mystectv

Dmytro Volodymyrovyč Zatons′kyj (1922–2009) — vyznačnyj ukraïns′kyj literaturoznavec′,literaturnyj krytyk, publicyst. Joho naukovi praci prysvjačeno istoriï i teoriï romanu ta rozvytkovi zarubižnoï literatury XX st., zokrema tvorčosti F. Kafky, M. Friša, T. Manna, F. Djurrenmatta ta in. U blyskučomu za stylem i majsternomu za vykladom istoryko-literaturnomu doslidženni naukovec′ proponuje hlybokyj analiz evoljuciï chudožn′oï kul′tury, rozhljadajučy modernizm i postmodernizm jak ïï vzajemopov’jazani etapy. D. Zatons′kyj pidkresljuje, ščo postmodernizm je ne prosto nastupnykom modernizmu. Vin vynykaje vnaslidok specyfičnoï eklektyčnosti, syntezu tradycijnoho j novators′koho, a takož kryzovoho svitovidčuttja, jake suprovodžuje zminu epoch. Doslidnyk analizuje šyrokyj spektr literaturnych javyšč, prostežujučy, jak zminjuvalasja lohika chudožn′oho myslennja, jaki ideï sformuvaly modernizm, jak postupovo vysnažuvalysja joho zasoby j vidbuvalasja pojava novoï paradyhmy — postmodernizmu. U tvori rozhljanuto ne lyše chudožni teksty, a j kul′turno-istoryčnyj kontekst: zv’jazky mystectva z politykoju, social′nymy transformacijamy, filosofijeju ta ideolohijeju. Literaturoznavec′ ne obmežujet′sja ukraïns′kym materialom. U poli joho uvahy — nimec′ka, francuz′ka, anhlijs′ka, amerykans′ka literatura, zdobutky mytciv i myslyteliv riznych jevropejs′kych tradycij. Osoblyvyj interes stanovyt′ zistavlennja modernists′koho ta postmodernists′koho svitohljadiv, vidminnostej u rozuminni roli mytcja, funkcij tekstu ta vzajemyn avtora z čytačem. Knyha je cinnym vneskom u komparatyvists′ke literaturoznavstvo, adže proponuje oryhinal′ni pidchody do usvidomlennja skladnych procesiv u mystectvi ta kul′turi zahalom.